Basketbol olamining eng yorqin yulduzlari qatoridan besh nafar afsonaviy o‘yinchi – Karmelo Entoni, Duayt Hovard, Syu Byrd, Mayya Mur va Silviya Faulz 2025-yilgi Neysmit memorial basketbol shon-sharaf zaliga shaxsiy tarzda kiritildi. Ushbu beshlik o‘z faoliyati davomida 11 ta NBA yoki WNBA chempionligini, 15 ta Olimpiya oltin medalini qo‘lga kiritgan, 37 marta All-NBA yoki All-WNBA ramziy jamoalariga kiritilgan va 45 marta Yulduzlar o‘yinida ishtirok etgan.
Karmelo Entoni: Brooklyn va Baltimor maydonlaridan afsonalargacha
Karmelo Entoni, Bruklin va Baltimor maydonlarida basketbol o‘ynab ulg‘ayganida ko‘p qiyinchiliklarni boshdan kechirdi. Bu uning sport tarixidagi eng sof to‘purarlardan va eng ko‘p mukofotlangan o‘yinchilardan biriga aylanishiga olib keldi. Shanba kuni Neysmit memorial basketbol shon-sharaf zaliga kirish marosimi uchun sahnaga chiqib, «Melo! Melo!» degan hayqiriqlar ostida Entoni basketbol afsonalari qatoridan joy oldi.
Hissiyotlarga berilgan Entoni shunday dedi: «So‘zlarim uchun uzr, lekin shoshma! Bugun men shon-sharaf zaliga shunchaki kirmayapman; men menga buni uddalay olmaysan degan har bir ovozning aks-sadosini olib kelyapman… Men yangi yo‘l qurishim kerak edi. Yangi yakun yozishim kerak edi.»
«Men hech qachon NBA uzugini qo‘lga kiritmadim… Lekin bu o‘yinga nimalar berganimni bilaman», — deya tan oldi Entoni.
Duayt Hovard: «Supermen»dan buyuklikka
Hovard, yilning eng yaxshi himoyachisi mukofotini uch marta qo‘lga kiritgan to‘rt o‘yinchidan biri bo‘lib, maydondagi o‘ynoqi iboralari bilan mashhur edi. U nutqi davomida ota-onasining fidoyiliklarini, xususan, onasining sakkizinchi urinishida uni dunyoga keltirishdan oldin yetti marta homiladorligini yo‘qotganini eslab, barcha bu xususiyatlarini namoyish etdi.
«Onam yetti farzandini yo‘qotgan, va u menga uning hayotiga quyosh nurini olib kirishga imkon berdi», — dedi Hovard. — «Sizning oldingizda barcha davrlarning eng buyuk basketbolchilaridan biri sifatida turganimdan g‘ururlanaman.»
Hovardni shon-sharaf zaliga Dominik Uilkins, Shaqil O`Nil, Patrik Yuving va Robert Perish kiritdi. Hovard, shuningdek, Bill Rassel, Karim Abdul-Jabbar va Dikembe Mutombo kabi boshqa buyuk markaziy o‘yinchilarni ham eslab o‘tdi. Shanba kuni Rasselning shon-sharaf zaliga kirganiga 50 yil to‘ldi.
Hovard o‘z nutqida O`Nil bilan bo‘lgan «Supermen tortishuvini» hazil bilan esladi va sobiq «Orlando Medjik» murabbiyi Sten Van Gandini taqlid qildi. Lekin u so‘zlarini bolalariga murojaat bilan yakunladi, ularni o‘z orzulariga intilishga chorladi:
«Siz bir marta o‘lasiz, lekin har kuni yashaysiz», — dedi Hovard.
Mayya Mur: Chempionlar jamiyatini qurish
Mayya Mur o‘zining kollej va WNBA chempionliklari, MVP sovrinlari bilan to‘la basketbol faoliyatini basketboldan keyingi chaqirig‘iga, ya’ni o‘zi «chempionlar jamiyati» deb atagan jamoalarni qurishga kirish deb biladi.
«Endi men shon-sharaf zalida ekanman, menimcha, men Mayya xola bo‘ldim», — dedi u.
Mur 2019 yilgi WNBA mavsumi oldidan ijtimoiy adolat masalalariga e`tibor qaratish va hozirgi eri Jonatan Ayronning noto‘g‘ri ayblovini bekor qilishga yordam berish uchun faoliyatini yakunladi. U o‘z nutqini bugungi avlodni o‘zgarishlarga undashga bag‘ishladi:
«Har kuni o‘rningizdan turganingizda nima sizni rag‘batlantirishini aniqlang. Men sizga, yoshlarga, har kuni quvonch va aloqa izlashga chorlayman», — dedi Mur.
Syu Byrd va Silviya Faulz: WNBA tarixida birinchi
Syu Byrd shanba kuni sahnada turish unga Nyu-Yorkning Sayosset shahrida boshlangan yo‘lini yanada qadrlashga undaganini aytdi, u o‘rta maktab yillik kitobida o‘zini professional futbolchi yoki basketbolchi bo‘lishini bashorat qilgan edi. «Men kabi bolalar uchun mantiqiy joy yo‘q edi», — dedi u.
Shanba kungi marosim, shuningdek, bu uch ayolning o‘zaro bog‘liqligini ham ko‘rsatdi. Byrd va Mur Konnektikutda har biri ikki martadan NCAA chempionligini qo‘lga kiritgan. Faulz ham Murning «Minnesota Links» bilan WNBAdagi to‘rtta chempionligidan ikkitasida hal qiluvchi rol o‘ynagan. Uchchovi ham AQSh Olimpiya terma jamoasida birga o‘ynagan va oltin medallarni qo‘lga kiritgan.
Byrd, Mur va Faulzning kiritilishi tarixiy voqea bo‘ldi: bir yilda uchta WNBA o‘yinchisining shon-sharaf zaliga kirishi birinchi marta kuzatildi.
«Qayta tiklanish jamoasi» va boshqa nomzodlar
Entoni va Hovard 2008 yilgi Olimpiya erkaklar basketbol jamoasining a’zolari sifatida birga kiritildi, bu jamoa 2004 yilgi Afina Olimpiadasi va 2006 yilgi FIBA Jahon chempionatida bronza medalini qo‘lga kiritgandan so‘ng Pekin o‘yinlarida oltin medalni yutib, «Qayta tiklanish jamoasi» nomi bilan mashhur bo‘lgan edi. Hovard va Entoni bu jamoaning boshqa a’zolari, shon-sharaf zaliga allaqachon kiritilgan Jeyson Kidd, Dueyn Ueyd, Kris Bosh va marhum Kobi Brayantga qo‘shildi.
«Qayta tiklanish jamoasining» barcha a’zolari, 2020 yilda vafot etgan Brayantdan tashqari, marosimda ishtirok etdi. 2008 yilda 23 yoshda bo‘lgan LeBron Jeyms, bu jamoaning ruhini «Leykers»ning buyuk o‘yinchisi belgilaganini aytdi.
«Biz shunchaki uning darajasiga chiqishni va uni g‘ururlantirishni xohladik», — dedi Jeyms.
Murabbiy Mayk Kshevski, yulduzlardan iborat jamoa yig‘ilgan paytdan boshlab ularning vazifasi aniq bo‘lganini ta’kidladi:
«Bizning maqsadimiz oltin medalni qo‘lga kiritish, shuningdek, mamlakatimiz hurmatini qayta qozonish edi.»
Ushbu yilgi nomzodlar qatoriga «Chikago Bulls» murabbiyi va ikki karra NCAA chempioni Billi Donovan, «Mayami Hit»ning boshqaruvchi bosh hamkori Mikki Arison va uzoq yillik NBA hakami Denni Krouford ham kirdi.
Arison marosimda ishtirok etgan sobiq «Hit» o‘yinchilari, jumladan Jeyms, Bosh, Udonis Xaslem va Alonzo Morningga jamoani boshqargan vaqtida «Hit madaniyati» deb nomlangan narsaga qo‘shgan hissasi uchun minnatdorchilik bildirdi. Arison hazil ham qildi, Jeymsga qarab, uning, Ueyd va Bosh boshchiligidagi chempionlik jamoalari haqida gapirarkan, Jeymsning uchlik muvaffaqiyati haqidagi mashhur bashoratiga ishora qildi:
«2010 yilda Dueyn, LeBron va Kris Bosh bilan biz g‘alaba qozonishimizni bilardik. Bir emas, ikki emas… menimcha, ikkita edi», — dedi Arison.
